Testler · Kazık deneyleri · PDA · ASTM D4945
Dinamik Kazık Yükleme Deneyi (PDA)
Kazık başına ağır bir ağırlık düşürüp kazıkta oluşan gerilme dalgasını ölçüyoruz. ASTM D4945’e göre yaptığımız deneyde kuvvet ve hız sinyallerini kaydediyor, sinyal eşleştirme analiziyle kazığın taşıma gücünü, çevre ve uç direncini ve kazık bütünlüğünü raporluyoruz.
Doğrudan arayın: 0533 616 18 67
- ASTM D4945
- Sinyal eşleştirme analizi
- Fore ve çakma kazık
- 2001’den beri kazık deneyleri
- Düşürme ağırlığı
- Başlık yastığı ve çelik plaka
- Birim deformasyon ölçer, 2 adet
- İvmeölçer, 2 adet
- PDA veri toplama ünitesi
- Gerilme dalgası ve uçtan yansıma
Tanım
Dinamik kazık yükleme deneyi nedir?
Dinamik kazık yükleme deneyi, kazığın taşıma gücünü kazık başına uygulanan darbeyle belirleyen yüksek deformasyonlu bir deneydir. Kullanılan cihazın adından dolayı PDA deneyi (Pile Driving Analyzer) olarak da bilinir ve ASTM D4945 standardına göre yapılır.
Darbe kazıkta aşağı inen bir gerilme dalgası oluşturur. Kazık başının hemen altına karşılıklı iki yüze bağlanan birim deformasyon ölçerler kuvveti, ivmeölçerler de hızı ölçer. Dalga kazık boyunca ilerlerken zeminin çevre direnci ve kazık ucu dalganın bir kısmını geri yansıtır.
Kaydedilen kuvvet ve hız sinyalleri özel yazılımla sinyal eşleştirme yöntemiyle analiz edilir. Böylece toplam taşıma gücü, bunun çevre ve uç arasındaki dağılımı ve statik yükleme deneyine benzer bir yük–oturma eğrisi elde edilir.
Bir bakışta
| Standart | ASTM D4945, derin temellerde yüksek deformasyonlu dinamik deney. |
|---|---|
| Ekipman | Veri toplama ünitesi, bilgisayar, 2 birim deformasyon ölçer ve 2 ivmeölçer. |
| Ölçülen | Darbe anında kazık başındaki kuvvet ve hız, zamana göre. |
| Analiz | Özel yazılımla sinyal eşleştirme. |
| Kazık tipi | Çakma kazıklarda yaygın, fore kazıklarda da uygulanır. |
| Sonuç | Taşıma gücü, çevre ve uç direnci, yük–oturma eğrisi, kazık bütünlüğü. |
Ne zaman tercih edilir?
PDA deneyinin avantajları ve sınırları
Avantajları
- Statik yükleme için gereken ağır yük ya da ankraj kazıkları gerekmez
- Kurulum kısa sürer, aynı gün birden fazla kazık test edilebilir
- Taşıma gücünü çevre ve uç direnci olarak ayrı ayrı verir
- Kazık bütünlüğü ve darbe gerilmeleri de değerlendirilir
- Çakma kazıklarda çakma sırasında gerilmeleri ve aktarılan enerjiyi izler
Sınırları
- Sonuç, analiz yapan mühendisin deneyimine ve modele bağlıdır
- Kapasitenin ölçülebilmesi için darbenin kazığı yeterince hareket ettirmesi gerekir
- Fore kazıklarda kazık başı hazırlığı ve yeterince ağır bir düşürme ağırlığı gerekir
- Proje gerektiriyorsa statik yükleme deneyi ile kalibre edilmesi önerilir
Saha uygulaması
PDA deneyi nasıl yapılır?
- Kazık başı hazırlanırFore kazıkta zayıf beton kırılır, kazık başı sağlam betona kadar düzeltilir ya da yeniden betonlanır. Darbe yüzeyi düz ve kazık eksenine dik olmalıdır.
- Sensörler bağlanırKazık başının altında, karşılıklı iki yüze birer birim deformasyon ölçer ve ivmeölçer cıvatayla sabitlenir ve veri toplama ünitesine bağlanır.
- Düşürme sistemi kurulurDüşürme ağırlığı vinçle kazık ekseninde konumlandırılır. Kazık başına yastık ve çelik plaka yerleştirilir.
- Darbeler uygulanırAğırlık belirlenen yükseklikten düşürülür. Her darbede kuvvet ve hız sinyalleri kaydedilir, gerilmeler anında kontrol edilir. Gerekirse düşme yüksekliği kademeli artırılır.
- Sinyal eşleştirme yapılırÖlçülen sinyaller özel yazılımla zemin ve kazık modeline eşleştirilir. Model, ölçülen ve hesaplanan sinyaller örtüşene kadar iyileştirilir.
- RaporlanırTaşıma gücü, çevre ve uç direnci, simüle yük–oturma eğrisi, gerilmeler ve kazık bütünlüğü raporda verilir.
Sonuçların okunması
PDA grafiği nasıl okunur?
PDA kaydında kuvvet ve hız, kazık empedansı (Z) ile çarpılarak aynı ölçekte çizilir:
- Darbe anı. İki eğri ilk tepe noktasında üst üste çakışır. Bu, ölçümün doğru olduğunu gösterir.
- Çevre direnci. Darbeden sonra kuvvet eğrisi hız eğrisinin üstünde kalır. Aradaki açıklık büyüdükçe çevre direnci artar.
- Uç yansıması. 2L/c anında, dalganın uçtan dönüşü görülür. Hızın düşmesi sağlam bir uç direncini, ani artışı ise yumuşak uç ya da kesit kaybını gösterir.
Kesin taşıma gücü, bu sinyallerin sinyal eşleştirme analiziyle bulunur.
Deney planlama
Düşürme ağırlığı ve deney parametreleri hesaplayıcı
Başlangıç değerleri örnektir. Hesaplayıcı deney planlaması için şu değerleri verir:
- Önerilen ağırlık aralığı. Fore kazıklarda genel uygulamada, doğrulanacak kapasitenin yaklaşık %1–2’si kadar bir düşürme ağırlığı kullanılır.
- Sensör mesafesi. Sensörler kazık başından en az yaklaşık 1,5–2 kazık çapı aşağıya bağlanır.
- 2L/c. Uç yansımasının kayıtta görüleceği zaman.
- Darbe enerjisi. E = m · g · h. Kazığa aktarılan enerji yastık ve kayıplar nedeniyle daha azdır ve deneyde ölçülür.
Kesin ağırlık ve düşme yüksekliği kazık, zemin ve şartnameye göre deney öncesinde belirlenir.
Fiyat
PDA deneyi fiyatı
Dinamik kazık yükleme deneyi, aynı kapasitedeki statik yükleme deneyine göre çok daha kısa sürede ve daha ekonomik yapılır. Fiyatı en çok kazık sayısı, kazık tipi ve çapı, doğrulanacak kapasite ve sahanın bulunduğu il belirler.
- Aynı sahada test edilen kazık sayısı arttıkça kazık başı fiyat düşer
- Fore kazıkta kazık başı hazırlığı ve düşürme ağırlığının temini maliyeti etkiler
- Vinç ve ağırlık şantiyeden sağlanırsa maliyet azalır
- Tüm darbeler için sinyal eşleştirme ve ayrıntılı rapor kapsamı fiyatı belirler
Yandaki bilgileri doldurun, mesajınız hazır olarak WhatsApp’ta açılsın. Kazık aplikasyon planınız varsa aynı sohbete ekleyin.
Deneyden önce
Şantiyede neler hazır olmalı?
- Kazık başı sağlam betona kadar açılmış ve düzeltilmiş olmalı
- Fore kazıkta beton yeterli dayanıma ulaşmış olmalı
- Çakma kazıkta zeminin toparlanması için çakmadan sonra bekleme süresi planlanmalı
- Sensörlerin bağlanacağı bölgenin çevresi kazılarak erişilebilir olmalı
- Vinç ve düşürme ağırlığı için yeterli alan ve erişim yolu olmalı
Deney sonunda
Raporda neler var?
- Kazık bilgileri, düşürme sistemi ve darbe bilgileri
- Her darbe için kuvvet ve hız grafikleri
- Kazıktaki çekme ve basınç gerilmeleri, aktarılan enerji
- Sinyal eşleştirme ile toplam taşıma gücü, çevre ve uç direnci
- Simüle yük–oturma eğrisi ve kazık bütünlüğü değerlendirmesi
Karşılaştırma
PDA mı, statik kazık yükleme mi?
| Deney | Ne verir? | Ne zaman seçilir? |
|---|---|---|
| Dinamik kazık yükleme (PDA) | Taşıma gücü, çevre ve uç direnci, bütünlük | Çok sayıda kazıkta hızlı ve ekonomik kapasite kontrolü, çakma kazık izleme |
| Statik kazık yükleme | Gerçek yük altında yük–oturma eğrisi | Tasarım doğrulama, şartnamenin istediği referans deney |
| Statik kazık çekme | Çekme yükü altında kazık davranışı | Çekme etkisindeki kazıklar, kule ve temel ankrajları |
| Kazık süreklilik (PIT) | Kazık bütünlüğü, kesit değişimi | Tüm kazıklarda hızlı süreklilik kontrolü, kapasite vermez |
| Cross Hole Sonic Logging (CSL) | Kazık boyunca beton kalitesi | Büyük çaplı fore kazık ve baretlerde ayrıntılı bütünlük kontrolü |
Sıkça sorulan sorular
Dinamik kazık yükleme deneyi hakkında merak edilenler
Dinamik kazık yükleme deneyi (PDA) nedir?
Kazık başına ağır bir ağırlık düşürülerek oluşturulan gerilme dalgasının, kazık başına bağlanan birim deformasyon ölçer ve ivmeölçerlerle ölçüldüğü bir deneydir. Kaydedilen kuvvet ve hız sinyallerinden kazığın taşıma gücü, çevre ve uç direnci ve kazık bütünlüğü belirlenir.
PDA deneyi hangi standarda göre yapılır?
Derin temellerde yüksek deformasyonlu dinamik deney standardı olan ASTM D4945’e göre yapılır.
PDA ile statik kazık yükleme deneyi arasındaki fark nedir?
Statik deneyde kazık gerçek yükle saatlerce yüklenir, bunun için ağır yük ya da ankraj kazıkları gerekir. PDA’da kazığa birkaç darbe uygulanır ve kapasite sinyal analiziyle bulunur. PDA çok daha kısa sürer ve ekonomiktir. Proje gerektiriyorsa sonuçlar statik deneyle kalibre edilir.
PDA deneyi fore kazıkta yapılır mı?
Evet. Çakma kazıklarda daha yaygın olsa da fore kazıklarda da uygulanır. Fore kazıkta kazık başının sağlam betona kadar hazırlanması ve kapasiteyi harekete geçirecek ağırlıkta bir düşürme ağırlığı kullanılması gerekir.
Düşürme ağırlığı ne kadar olmalı?
Fore kazıklarda genel uygulamada doğrulanacak kapasitenin yaklaşık %1–2’si kadar bir ağırlık kullanılır. Örneğin 400 ton kapasite için 4–8 tonluk bir ağırlık gerekir. Kesin değer kazık, zemin ve şartnameye göre belirlenir.
Sinyal eşleştirme analizi nedir?
Ölçülen kuvvet ve hız sinyallerinin, zemin ve kazık modeliyle hesaplanan sinyallerle karşılaştırıldığı analizdir. Model iki sinyal örtüşene kadar iyileştirilir. Sonuçta toplam taşıma gücü, çevre ve uç direnci ve simüle yük–oturma eğrisi elde edilir.
PDA deneyi ne kadar sürer?
Kazık başı hazır ve sensörler bağlıysa darbeler kısa sürede uygulanır. Aynı gün birden fazla kazık test edilebilir. Asıl süreyi kazık başı hazırlığı ve düşürme sisteminin kazıklar arasında taşınması belirler.
PDA deneyi kazık bütünlüğünü de gösterir mi?
Evet. Kayıttaki yansımalar kazıkta kesit kaybı ya da süreksizlik olup olmadığını gösterir ve bütünlük değerlendirmesi yapılır. Sadece süreklilik kontrolü gerekiyorsa daha basit olan kazık süreklilik testi (PIT) kullanılabilir.
Çakma kazıkta deney ne zaman yapılmalı?
Çakma sırasında yapılan ölçüm çakma gerilmelerini ve enerjiyi gösterir. Kalıcı kapasiteyi görmek için ise zeminin toparlanmasına zaman tanıyan bir bekleme süresinden sonra yeniden darbe deneyi yapılır.
PDA deneyi fiyatı neye göre belirlenir?
Fiyatı en çok kazık sayısı, kazık tipi ve çapı, doğrulanacak kapasite ve sahanın bulunduğu il belirler. Kazık başı hazırlığı, vinç ve düşürme ağırlığının kimden sağlanacağı ve rapor kapsamı da fiyatı etkiler.
Kazığınızın kapasitesini aynı gün görün
Kazık sayısını, tipini, çapını, boyunu, doğrulanacak kapasiteyi ve sahanın bulunduğu ili iletin. Deney programını hazırlayıp teklifimizi gönderelim.
Sarıgöl Mah. Mezarlık Sk. C1 No: 108 İç Kapı No: 63
Gaziosmanpaşa / İstanbul
GSM: 0533 616 18 67
Tel: 0212 369 00 16
info@zeminarastirma.com
Pzt–Cuma 08:00–19:00 · Cmt–Paz 08:00–14:00